บทความ

Jo
ไก่ผิดผีกับเด็กอุตสาหกรรม

by Jo on Mar 15, 2013

วันนี้ได้ร่วมระดมความคิดกับท่านผู้ใหญ่หลายๆ ท่าน ว่าด้วยนวัตกรรมของบ้านเรียน

ในความเห็นส่วนตัวของผมสิ่งที่เป็นนวัตกรรมที่ยิ่งใหญ่ที่สุดของบ้านเรียน หรือเรียกให้ถูกก็คือการนำภูมิปัญญาของพ่อแม่ปู่ย่ากลับมายังสังคมอีกครั้ง ก็คือการที่ ครอบครัวมีส่วนร่วมในการจัดการศึกษาให้กับบุตรหลานเอง โดยไม่ได้พึ่งกระบวนการของรัฐแต่เพียงฝ่ายเดียว ดูเหมือนเรื่องเล็กๆ แต่เรื่องนี้เป็นเรื่องใหญ่และรุนแรงกว่าที่คิด

ขออ้างอิงเรื่อง "ไก่ผิดผี" ที่เอามาเล่าไว้เมื่อหลายวันก่อน ไก่ผิดผี เป็นคำที่ชาวไทยภูเขาใช้เรียกไก่ที่รัฐนำไปส่งเสริมให้พวกเขาเลี้ยง ซึ่งเขาว่าไก่พวกนี้ผิดผี เลี้ยงไม่ได้ ต้องเชือดกินอย่างเดียว

ที่ว่าผิดผีคืออะไร ไก่ผิดผี คือไก่ที่คุ้ยเขี่ยหากินเองไม่เป็น ต้องคอยกินแต่อาหารสำเร็จรูป ไข่เรี่ยราด สร้างรังไม่เป็น ฟักไข่ไม่เป็น เลี้ยงลูกไม่เป็น เพราะไก่พวกนี้ถูกฟักขึ้นมาในตู้ไฟ ไม่เคยเห็นหน้าพ่อแม่ ไม่เคยถูกเลี้ยงดูสั่งสอนโดยพ่อแม่ไก่ เกิดมาก็ได้รับอาหารสำเร็จรูป ได้รับวัคซีน ฮอร์โมนต่างๆ เพื่อให้โตเร็วๆ ออกไข่เยอะๆ หรือน้ำหนักเยอะๆ ตามแต่วัตถุประสงค์ของเจ้าของฟาร์ม นี่เรียกว่า "ไก่ผิดผี"

สำหรับเด็กๆ ทุกวันนี้ หากเปรียบไปก็ต้องเรียกว่าเป็นเด็กผิดผี เพราะพ่อแม่แทบไม่เคยได้สอนสั่ง เติบโตมาในระบบโรงเรียนที่สอนกันแบบอุตสาหกรรม เรียนรู้เองไม่เป็น หากินเองไม่เป็น ป่วยกระเสาะกระแสะ อยู่ได้ด้วยยา นมกล่อง และเกลือผสมไอโอดีน โตขึ้นมาก็แทบไม่ได้รับถ่ายทอดองค์ความรู้ของครอบครัว มีแต่องค์ความรู้สำเร็จรูปแบบฟาร์มเรียน แทบไม่ต่างอะไรกับไก่ฟาร์ม หรือไก่ผิดผีที่ว่ากัน

ดังนั้นการนำครอบครัวกลับมาเป็นผู้รับผิดชอบเรื่องการศึกษาของลูกหลาน จึงเป็นเรื่องสำคัญ เป็นการรักษาภูมิปัญญาของพ่อแม่ สืบสานวิถีชีวิตของครอบครัว เรียนรู้กิจการงาน

ไก่ผิดผี เพราะลูกไก่ไม่ได้รับการสั่งสอนจากพ่อแม่ไก่ พอโตมาก็เป็นพ่อแม่ไก่ที่สั่งสอนลูกไม่เป็น แล้วก็กลายเป็นวงจรผิดผีกันต่อไปเรือ่ยๆ อาจารย์ผู้เชี่ยวชาญไก่ท่านหนึ่งกล่าวไว้ว่าถ้าจะทำให้ไก่เหล่านี้กล้บมามีพฤติกรรมสมกับความเป็นไก่ ก็ต้องเลิกให้อยู่ในระบบฟาร์ม แต่ปล่อยเลี้ยงตามธรรมชาติ ประมาณสักสองรุ่น ก็จะเริ่มปรับตัวเข้าสู่วิถีไก่ได้เอง

สำหรับครอบครัวยุคปัจจุบ้น เราอาจจะไม่รู้จะเริ่มต้นอย่างไร ไม่รู้จะสอนลูกอย่างไร เพราะเราเองก็โตมาจากระบบฟาร์มศึกษา แต่ถ้าไม่เริ่มต้น ไม่ก้าวออกมาจากระบบ ถ้ายังหวังความมั่นคงปลอดภัยจากระบบฟาร์มที่มีเจ้าของคอยเลี้ยง คอยป้อนข้าวป้อนน้ำ เราก็คงยังไม่อาจพ้นจากวงจร "ผิดผี" นี้ไปได้

Posted in ไม่มีหมวดหมู่

เนื้อหาที่เกี่ยวข้อง